HospitalTürk | Katarakt Nedir? Belirtileri ve Tedavisi

Katarakt Nedir? Belirtileri ve Tedavisi

Katarakt,  genellikle 60 yaşından sonra ortaya çıkan oldukça yaygın bir görme bozukluğudur, ancak bazı durumlarda daha da erken ortaya çıkabilmektedir.

Katarakt hastalığıdan etkilenen insanlar beyaz ve grimsi bir renkle karakterize edilen bir yansıma görür. Aşağıda kataraktın başlıca belirtilerinin neler olduğunu, hangi yaşta ortaya çıkabileceğini ve cerrahi olarak nasıl müdahale edileceğini okuyabilirsiniz.

Katarakt Nedir?

Tıpkı kameralar gibi, gözlerimiz de görüntülerin retina üzerindeki odağını ayarlayan kristal bir mercekle donatılmıştır.  Kataraktlı kişiler, lens donuklaştıkça ve görüş bulanıklaştıkça görüntüleri su altındaymış gibi görürler.  Şeker hastaları katarakta karşı en savunmasız olan kişilerdir. Çünkü şeker birikimi opak ve çok şeffaf olmayan kristalin proteinlerini topaklaştırma eğilimindedir.

Hastalık bir gözden diğerine yayılmaz, ancak bir kişide her iki gözde de görülebilmektedir. Katarakt belirtileri hafife alınmamalıdır, uygun şekilde tedavi edilmezse körlüğe bile yol açabilmektedir. Kataraktın tedavi yöntemi ameliyattır.

Katarakt Nedenleri

Tam olarak katarakt gelişimine yol açan merceğin opaklaşması, genellikle 60 yaşından sonra ortaya çıkan doğal bir olgudur. Bununla birlikte, belirli durumlarda, daha genç kişilerde ve hatta bazen yenidoğanlarda da ortaya çıkabilmektedir. Göz merceğinin elastikiyetini kaybetmesi esas olarak yaşa bağlıyken, merceğin saydamlığını kaybetmesi çeşitli faktörlere bağlıdır.

Katarakt, hem tip 1 hem de tip 2 diyabetli kişilerde de ortaya çıkabilir. Kortizon veya kemoterapi ilaçlarının yoğun alımı bile bu göz hastalığının oluşumuna yol açabilir ve bu durumlarda aynı işlevi gören ikame ilaçlarının kullanımının değerlendirilmesi tavsiye edilir.

Diğer bir tehlike, ultraviyole ışınlarına, X ışınlarına ve kızılötesi ışınlara uzun süre maruz kalmaktır. Bu nedenle, güneşli günlerde kaliteli bir güneş gözlüğü kullanmanız önerilir. Son olarak, birkaç sigara içmek özellikle yaşlılıkta katarakt oluşumuna neden olabilir.

Katarakt Türleri

Oluşum nedenine ve opaklığın türüne göre farklı katarakt türleri vardır.

Oluşum nedenine bağlı olarak:

1- Doğuştan 

Bu katarakt türü adından da anlaşılacağı gibi doğuştandır. Konjenital katarakt tek taraflı veya iki taraflı olabilir, ameliyatla tedavi edilebilir. Doğuştan karaktın başlıca nedenleri:

  • Genetik
  • Annenin gebeliğin ilk üç ayında kaptığı bir hastalık (su çiçeği, kızamıkçık, sistemik uçuk, kabakulak…)
  • Gebelik sırasında kullanılan ilaçlar
  • Annenin hamilelikte röntgen ışınlarına maruz kalması.

2-Jüvenil 

Jüvenil katarak genç yaşta ortaya çıkan bir türdür.  Merceğin opaklaşması ile semptomlar ortaya çıkar.

3-Diyabetik 

Bazı kronik hastalıklar bu göz hastalığının başlamasına zemin hazırlayabilir. Bunların en bilineni ve en yaygın olayı şeker hastalığıdır. Diyabetik katarakt, diğer türler gibi, merceğin opaklaşması ile karakterize edilir.

4-Travmatik 

Morluk veya yaralanma gibi şiddetli travmalar her yaşta katarakta neden olabilmektedir.Elbette travmanın tipine göre bu tek taraflı veya çift taraflı olabilir.

5-İkincil 

Katarakt ameliyatı olup takılan lensin arka kısmında kapsülün opaklaşarak işlevini yitirmesi ile ortaya çıkan türdür.

6-Senil 

Senil katarakt yaşa bağlı olarak ortaya çıkan, en yaygın türdür. Lensin opaklaşması 60 yaş civarında başlar ve yaş alındıkça aşamalı olarak ilerler.

 Opaklığın türüne bağlı  olarak:

1-Nükleer

Merceğin merkezi kısmı olan çekirdekte oluşur  ve gözün normal yaşlanma sürecinden kaynaklanır. Daha gelişmiş formlarda, çekirdek yüksek opaklık seviyelerine ulaşabilir ve kahverengiye dönebilir.

2-Kortik

En dış kısım olan merceğin korteksini etkiler  ve yavaş yavaş göz merceğinin iç bölgesine doğru uzanır. Şeker hastaları ve zararlı UVA ışınlarına aşırı maruz kalmış kişilerde en sık görülen  türdür.

3-Posterior Subcapsuler

Kapsülün yakınında  korteksin arkasını etkiler  ve sıklıkla  granüler opasitelere sahiptir. Genellikle oküler ve sistemik hastalıklar veya ilaç kullanımı ile ilişkilidir.

Katarakt Belirtileri Nelerdir?

Katarakt, miyopi veya astigmatizma ile karıştırılabilir, ancak tek odaklı lens bile görme sorunlarını çözmez. Kataraktlı miyop denekler uzaktan görmekte giderek daha fazla güçlük çekerken, paradoksal olarak ileri görüşlü kişiler yakını daha iyi görme hissine sahip olurlar. Tabii ki bu sadece bir yanılsamadır ve en iyisi uzman bir doktora danışmaktır.

Kataraktın en yaygın belirtileri  şunlardır:

  • bulanık veya odaklanmamış görme
  • ışıklarla ilgili görsel sorunlar, örneğin bize doğru gelen arabaların farları veya sokak lambaları veya ampullerin veya güneşin etrafındaki haleler.
  • renkli görme bozukluğu
  • çift ​​görme
  • gözlük reçetesini sık sık değiştirme ihtiyacı.

Bununla birlikte, bu semptomlar diğer göz hastalıklarının da göstergesi olabilir, bu nedenle belirtilerden bir yada bir kaçına sahipseniz en kısa zamanda göz doktorunuza başvurmalısınız.
Hastalığın başlangııcnda herhangi bir belirti görülmeyebilir. Genellikle yavaş gelişme eğilimindedir, bu nedenle görme kaybı ani değil kademeli olarak gerçekleşmektedir.

Katarakt Tedavisi

Kataraktı kalıcı olarak tedavi etmenin tek yolu ameliyattır. Prosedür, opaklaşmış lensin çıkarılmasını ve yapay lens olarak da bilinen yeni bir intraoküler lensin takılmasını içerir.

Katarakt Ameliyatı

Katarakt için kanıtlanmış tek etkili tedavi cerrahi müdahaledir . Günümüzde ameliyat, ağrısız ve en yenilikçi teknolojilerin yardımıyla son derece hızlı bir şekilde yapılmaktadır. Bu ameliyat , ayakta gerçekleştirilen bir mikro cerrahidir . Nihai başarısını garantilemek için belirlenen tüm yönergelere uyan donanımlı bir ameliyathanede gerçekleştirilmektedir.

Ameliyat sırasında katarakt bir lazer cihazı veya bir ultrason cihazı (fakoemülgatör) vasıtasıyla parçalanır ve aspire edilmektedir. Bunun yerine, gözün içine yapay kristal veya bir göz içi lensi yerleştirilmektedir. Hastanın gözüne en uygun göz içi merceğin seçimi ameliyatın iyi sonuç vermesi için esastır.

Hasta genellikle ameliyattan yaklaşık bir saat önce gelir ve göz bebeği genişletme damlaları ile hazırlanır. Ardından ameliyathaneye girer ve ameliyat edilecek gözün iyice dezenfekte edilmesinden sonra ameliyathanenin sterilliğini korumak için bir bezle örtülmektedir.

Yaklaşık on dakika süren operasyon, kornea üzerinde 1.8-2.2 mm’lik bir mikro kesi ile başlar . Daha sonra, kapsüloreksis gerçekleştirilmektedir. Yani ön kapsülün çıkarılması, kapsül, kataraktı içeren torba olacaktır. Fakoemülgatör, kataraktın parçalanmasına ve aspirasyonuna izin veren kapsüloreksis yoluyla verilmektedir . Bir sonraki adım, kapsül içine bir göz içi lensin (GİL) yerleştirilmesidir.

Yeni  minimal invaziv cerrahi, kataraktları ve diğer görme kusurlarını (miyop, astigmat, presbiyopi veya hipermetrop) aynı anda ortadan kaldırmanıza olanak tanımaktadır.

Ameliyat Sonrası Komplikasyonlar

Her yıl milyonlarca insan başarılı bir şekilde katarakt ameliyatı oluyor. Nadiren  ameliyat sonrası bazı komplikasyonlar ortaya çıkabilmektedir.

Katarakt ameliyatının olası komplikasyonları şunlardır:

  • Arka kapsül opaklaşması (PCO)
  • Göz içi merceğin çıkması
  • Göz iltihabı
  • Işığa karşı aşırı duyarlılık
  • Fotopsiler (ışık flaşlarının algılanması)
  • Makula ödemi (retinanın orta kısmında şişlik)
  • Pitoz (düşen göz kapağı)
  • Oküler hipertansiyon (yüksek göz içi basıncı)

Katarakt Ameliyatı Sonrası Nelere Dikkat Edilmeli

  • Doktorunuzun reçetelediği tüm ilaçları alın.
  • Özellikle ameliyattan sonraki ilk haftalarda aşırı fiziksel efordan kaçının.
  • Dışarı çıktığınızda güneş gözlüğü takın.
  • Göz bölgesine dokunmadan yüzünüzü yıkayın.
  • Saçınız evde ya da kuaförde yıkamak için en az bir hafta bekleyin.
  • Arabayı, ancak görüşünüzden emin olduktan sonra kullanın.
  • Kural olarak, yüzme ve sauna 10 gün sonra mümkündür.
  • Ameliyattan birkaç gün sonra başlayarak işe kademeli olarak devam edin. Fiziksel olarak sizi yoran bir işiniz varsa en az birkaç hafta beklemeniz daha iyidir.

Nasıl Korunulur?

Bu göz hastalığını yavaşlatmanıza izin veren bazı basit kurallar vardır. Bu, özellikle aile bireylerinde genç yaşta katarakt sorunu yaşayanlar, kronik tedavi gerektiren diğer göz hastalığı, diyabeti olanlar veya kortizon bazlı tedavilere ihtiyaç duyanlar gibi en fazla risk altında olanlar için önemlidir.

Erken katarakt geliştirme riski taşıyan tüm bu kişilerin aşağıdakiler dikkat etmesi önemlidir:

  • Açık havada güneş gözlüğü kullanın
  • Sigara içmeyin
  • Antioksidanlardan zengin beslenin
  • Bilgisayarların, tabletlerin ve cep telefonlarının ekranlarından yayılan mavi ışıktan  korunun

Her halükarda , 60 yaşından sonra, en az birkaç yılda bir, gözbebeği genişlemesi ile göz muayenesinden geçilmesi tavsiye edilmektedir. Bu muayene ile göz hastalıklarının ilk belirtileri ortaya çıkarılarak erken teşhis ve zamanında tedavi sağlanır.

Katarakt ile ilgili Sık Sorular Sorular

Katarakt ameliyatı ne kadar sürer?

İşlemin kendisi, 15-20 dakika kadar kısa sürelidir, ancak işleme hazırlık ve sonrasında kısa bir gözlem süresi olduğu için daha uzun sürer.

Katarakt ameliyatı öncesi yapılması gerekenler nelerdir?

Katarakt ameliyatı öncesi dokturunuz koruyucu amaçlı antbiotikli göz damlası ve suni göz yaşı damlası verebilir.  Bunları kullanmanız yeterlidir.

Kataraktlı göz nasıl görür?

Kataraktı olan kişiler, lens opaklaştığı ve görüş bulanıklaştığı için görüntüleri su altındaymış gibi görürler.

Katarakt ameliyatı olmazsam ne olur?

Körlüğe varan görme kaybına yol açabilmektedir.

Ameliyat sonrası göz ne kadar kapalı kalır?

Evinize gidene kadar önlem olarak göz bandajlanmaktadır. Daha sonra çıkarıp, doktorunuzun size verdiği göz damlasını damlatmaya başlarsınız.

Ameliyat sonrası görme kaybı olur mu?

İşlemden sonraki birkaç saat içinde görüşünüzün  yaklaşık yüzde 70’ini geri kazanırsınız ve ertesi gün çok daha iyi bir görüşe sahip olursunuz.

Katarakt ameliyatından sonra gözlük numarası değişir mi?

Genel olarak katarakt ameliyatından sonra görmede belirgin bir iyileşme olur .

Katarakt tekrarlar mı?

Ameliyat sadece bir kez gerçekleştirilmektedir. İkincil bir katarakt gelişirse, lazerle tedavi edilmelidir.

İki göz aynı anda ameliyat olur mu?

Hayır, tek seferde bir göze yapılmaktadır. Ameliyattan sonraki dönemde diğer gözün görmesini korumak için önce opasitesi en ileri olan göz, ameliyat edilmektedir. Ancak, birkaç gün veya birkaç hafta sonra ikinci göz ameliyat edilmektedir.

Ameliyat sonrası banyo ne zaman yapılır?

Ameliyattan sonra ilk üç gün boyunca göz bölgesini ıslatmamaya dikkat ederek duş alabilirsiniz.

Göz tansiyonu olan bir kişi katarakt ameliyatı olabilir mi?

Evet, göz tansiyona sahip bir kişi katarakt ameliyatı olabiliyor. Doktorunuz bu konuda bazı önlemler alacaktır.

Katarakt ameliyatında hangi anestezi kullanılır?

Günümüzdeki  ameliyatlarda,  göz damlası damlatılarak r anestezi uygulanmaktadır. Hasta acı hissetmez. Ancak bazı durumlarda, göz yakınına anestezik ilaç enjekte edilmektedir.  Nadiren de olsa hastanın durumuna göre genel anestezi yapıldığı durumlar da olabilmektedir.

En iyi mercek hangisi?

Katarakt ameliyatınız için en iyi lens, görüşünüze ve düzeltmek istediğiniz herhangi bir kırma kusuruna bağlıdır. Monofokal lensler en sık kullanılanlar arasındadır.  Birinci sınıf bir göz içi lensi (GİL) seçerseniz,  ameliyattan sonra daha iyi görme elde edebilirsiniz.

Tedavi edilmezse ne olur?

Katarakt tedavi edilmezde, birkaç ay veya yıl boyunca, lens giderek tamamen opak hale gelmektedir. Görüşü tamamen ortadan kaldırana kadar göz giderek daha fazla kurur ve sertleşir.

Randevu

Bizi arayarak veya aşağıdaki formu doldurarak randevu talebinde bulunabilirsiniz.